DİSTRİBÜTÖRLÜK (TEK SATICILIK) SÖZLEŞMESİ
BÖLÜM 1 – BİLGİLENDİRME VE HUKUKİ ÇERÇEVE
Sözleşme Tanımı
Distribütörlük Sözleşmesi, bir üretici veya tedarikçi şirketin (“Şirket”), ürettiği veya ticaretini yaptığı malların belirli bir coğrafi bölgede (pazarda) satışını, dağıtımını ve tanıtımını, kendi nam ve hesabına hareket eden bağımsız bir tacire (“Distribütör”) devrettiği, süreklilik arz eden ticari bir sözleşmedir.
Diğer Ticari Sözleşmelerden Farkları
- Acentelik Sözleşmesinden Farkı: Acente, sözleşmeleri Şirket (üretici) “nam ve hesabına” yapar ve komisyon alır. Ürünlerin mülkiyeti acenteye geçmez. Distribütör ise ürünleri Şirketten satın alır (mülkiyeti devralır) ve müşterilere kendi “nam ve hesabına” kar koyarak satar.
- Franchise Sözleşmesinden Farkı: Franchise alan, markanın kurumsal kimliğini, mağaza dekorasyonunu ve iş yapma modelini birebir uygulamak ve cirodan pay (royalty) ödemek zorundadır. Distribütör ise sadece o markanın mallarını satar, dekorasyon veya işletme modeli dikte edilmez ve aynı anda başka markaların distribütörlüğünü de (sözleşmede yasaklanmadıysa) yapabilir.
Hukuki Dayanak ve Özellikleri
- Türk Hukukunda distribütörlük sözleşmesini doğrudan düzenleyen özel bir kanun maddesi yoktur. Bu “isimsiz” (sui generis) bir sözleşmedir. İhtilaf halinde Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) satış sözleşmesine ve kıyasen Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) Acentelik hükümlerine (Özellikle TTK Md. 122 – Denkleştirme İstemine) başvurulur.
- Münhasırlık (Tek Satıcılık): Şirket, distribütöre tahsis ettiği bölgede başka bir distribütör atamayacağını taahhüt edebilir. Buna karşılık distribütör de rakip ürünleri satmamayı (rekabet yasağı) taahhüt edebilir. Bu hususlar sözleşmede açıkça yazılmalıdır.
BÖLÜM 2 – YASAL SÖZLEŞME ŞABLONU
DİSTRİBÜTÖRLÜK SÖZLEŞMESİ
Madde 1 – TARAFLAR
1.1. ŞİRKET (TEDARİKÇİ / ÜRETİCİ)
Unvanı: [Şirket Unvanı]
Vergi Dairesi ve No: [Vergi Dairesi ve Numarası]
Merkez Adresi: [Şirketin Açık Adresi]
(Bundan böyle kısaca “Şirket” olarak anılacaktır.)
1.2. DİSTRİBÜTÖR
Unvanı: [Distribütör Unvanı]
Vergi Dairesi ve No: [Vergi Dairesi ve Numarası]
Merkez Adresi: [Distribütörün Açık Adresi]
(Bundan böyle kısaca “Distribütör” olarak anılacaktır.)
Madde 2 – SÖZLEŞMENİN KONUSU VE KAPSAMI
2.1. İşbu Sözleşme’nin konusu; Şirket tarafından üretilen, ithal edilen veya dağıtım hakkı elinde bulundurulan “[Marka Adı]” markalı “[Ürün Grubu / Çeşidi, Örn: elektronik aydınlatma ürünleri ve aksesuarları]”nın (kısaca “Ürünler”), aşağıda belirlenen Bölge sınırları içerisinde Distribütör tarafından kendi nam ve hesabına satın alınarak satılması, pazarlanması ve dağıtımının yapılmasıdır.
Madde 3 – BÖLGE VE MÜNHASIRLIK (TEK ELDEN SATIŞ)
3.1. Bölge: Distribütör, Sözleşme konusu Ürünler’in tanıtım, dağıtım ve satışını münhasıran “[Dağıtım Bölgesi, Örn: Türkiye geneli / Marmara Bölgesi / Sadece Almanya pazarı]” sınırları içerisinde yapmaya yetkilidir.
3.2. Münhasırlık: Şirket, işbu Sözleşme süresince belirtilen Bölge içerisinde başka bir distribütör, bayi veya acente atamayacağını, Distribütör’ün belirtilen Bölge’de Münhasır (Tek) Satıcı olduğunu kabul ve taahhüt eder. (Veya “Münhasır değildir, Şirket başkalarını da atayabilir” şeklinde düzenlenebilir).
3.3. Doğrudan Satış: Şirket, Bölge içindeki müşterilerden doğrudan sipariş alması halinde dahi, Distribütör’ün münhasırlık hakkını ihlal etmemek adına bu satışları Distribütör üzerinden gerçekleştirecek veya bu satışlardan doğacak kâr marjının (veya %X komisyonun) Distribütör’e ödenmesini sağlayacaktır.
Madde 4 – DİSTRİBÜTÖRÜN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ
4.1. Satış ve Pazarlama Hedefi: Distribütör, Ürünler’i Bölge’deki pazarda en iyi şekilde tanıtmak, pazar payını artırmak ve satış hacmini maksimize etmek için gerekli pazarlama, reklam ve dağıtım ağını kendi bütçesiyle kurmakla yükümlüdür.
4.2. Kendi Nam ve Hesabına Hareket: Distribütör, Şirket’in ticari vekili, acentesi veya çalışanı değildir. Ürünleri Şirket’ten satın alır ve Bölge’deki müşterilere kendi faturasıyla satar. Müşterilerin ödememe riskinden Distribütör sorumludur.
4.3. Rakip Ürün Yasağı: Distribütör, işbu Sözleşme yürürlükte kaldığı süre boyunca, Bölge içerisinde Şirket’in Ürünleri ile doğrudan rekabet eden başka marka veya ürünlerin distribütörlüğünü yapmamayı, temsilciliğini almamayı ve satmamayı kabul eder.
4.4. Minimum Satış Hedefi: Distribütör, her takvim yılı (veya çeyrek) için Şirket ile mutabık kalınacak “Yıllık İş Planı ve Satış Hedefleri” tablosundaki kotanın en az %80’ini tutturmakla yükümlüdür. Ardışık iki dönem kotanın tutturulamaması Şirket’e sözleşmeyi fesih hakkı verir.
Madde 5 – ŞİRKETİN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ
5.1. Ürün Tedariki: Şirket, Distribütör’ün verdiği siparişleri, üretim veya stok kısıtlılıkları (mücbir sebepler) haricinde, kararlaştırılan süreler içinde eksiksiz ve mutabık kalınan kalite standartlarında teslim etmekle yükümlüdür.
5.2. Pazarlama Desteği: Şirket, Distribütör’e bedelsiz olarak veya maliyetine yeterli miktarda numune, katalog, broşür, teknik doküman ve reklam materyali sağlayacaktır.
5.3. Fikri Mülkiyet (Marka) Kullanımı: Şirket, Ürünler’in satışı ve pazarlaması amacıyla kendi tescilli markalarının ve logolarının Distribütör tarafından (kötüye kullanılmamak kaydıyla) kullanılmasına izin verir. Bu kullanım, Distribütör’e markanın mülkiyet hakkını vermez.
Madde 6 – SİPARİŞ, TESLİMAT VE FİYATLANDIRMA
6.1. Fiyatlar: Şirket, Distribütör’e satacağı Ürünler’in fiyatlarını, piyasa koşullarına göre belirleyerek güncel “Distribütör Fiyat Listesi” ile bildirecektir. Fiyat değişiklikleri en az 30 gün önceden Distribütör’e yazılı olarak ihbar edilecektir.
6.2. Teslim Şekli: Ürünler, Şirket’in fabrikasında/deposunda [Teslim Şekli, Örn: EXW / FCA Fabrika] kuralına göre teslim edilecektir. Taşıma, sigorta ve nakliye organizasyonu Distribütör’e aittir.
6.3. Ödeme: Distribütör, Şirket’ten satın aldığı Ürünler’in fatura bedellerini fatura tarihinden itibaren [Ödeme Vadesi, Örn: 45 Gün] içinde Şirket’in banka hesabına havale/EFT yoluyla ödeyecektir. Temerrüt halinde ticari avans faizi uygulanır.
Madde 7 – SÖZLEŞME SÜRESİ VE SONA ERME
7.1. Süre: İşbu Sözleşme [Başlangıç Tarihi] tarihinde yürürlüğe girecek olup, [Örn: 3 (Üç) Yıl] süreyle geçerlidir. Sürenin bitimine 3 (üç) ay kala taraflardan biri yazılı fesih ihbarında bulunmazsa, Sözleşme aynı şartlarla 1 (bir) yıl daha uzar.
7.2. Haklı Nedenle Fesih: Taraflardan birinin iflas etmesi, konkordato ilan etmesi, acze düşmesi veya işbu Sözleşme’deki yükümlülüklerini (Örn: ödeme yükümlülüğü, kotanın tutturulamaması, rekabet yasağı ihlali) yazılı ihtara rağmen 15 (on beş) gün içinde yerine getirmemesi halinde diğer Taraf sözleşmeyi derhal ve haklı nedenle feshedebilir.
Madde 8 – GİZLİLİK
Taraflar, işbu Sözleşme kapsamında birbirlerinden öğrenecekleri müşteri listeleri, fiyat politikaları, teknik sırlar, know-how ve ticari planları “Gizli Bilgi” kabul edecek, Sözleşme sona erse dahi 3. kişilerle paylaşmayacaklardır.
Madde 9 – YETKİLİ MAHKEME VE UYGULANACAK HUKUK
İşbu Sözleşme’nin uygulanması ve yorumlanmasında Türk Hukuku geçerli olup, çıkabilecek uyuşmazlıkların çözümünde [Yetkili İl, Örn: İstanbul] Mahkemeleri ve İcra Daireleri münhasıran yetkilidir.
Madde 10 – İMZA
10 (on) maddeden ibaret işbu Distribütörlük Sözleşmesi, tarafların yetkili temsilcilerince [İmza Tarihi: GG/AA/YYYY] tarihinde 2 asıl nüsha halinde imzalanarak yürürlüğe girmiştir.
ŞİRKET (Tedarikçi/Üretici)
Unvanı:
Yetkili Temsilci:
Kaşe ve İmza:
DİSTRİBÜTÖR
Unvanı:
Yetkili Temsilci:
Kaşe ve İmza:
Sözleşmenizin sizin koşullarınıza uyarlanması için iletişim sayfamızdan bizimle iletişime geçebilirsiniz.