Hukuki Hesaplama Uygulamaları
Kıdem ve İhbar Tazminatı Hesaplama
İşe başlama ve ayrılma tarihiniz ile brüt maaş bilgilerinizi giriniz.
Hesaplama Sonuç Özeti
Kıdeme Hak KazanıldıYasal Kira Artış Oranı (TÜFE) Hesaplama
Mevcut kira bedelini ve sözleşme yenileme ayındaki 12 aylık TÜFE ortalamasını giriniz.
Kira Artış Sonuç Tablosu
Yasal TavanAraç Değer Kaybı Hesaplama
Trafik kazası sonrası aracınızın serbest piyasa rayicinde meydana gelen reel değer kaybını ve kusurlu tarafın sigortasından tahsil edebileceğiniz net tazminatı hesaplayın.
Değer Kaybı Hesaplama Özeti
Sigorta Tahkim Kapsamındaİcra İnkâr Tazminatı ve Takip Masrafı Hesaplama
Likit (belirlenebilir) alacaklarda borçlunun haksız itirazı halinde %20 icra inkâr tazminatı, harçlar ve icra vekâlet ücreti dökümünü hesaplayın.
İcra ve Dava Maliyet Tablosu
İİK m. 67 İtirazın İptali KapsamındaYasal Faiz ve Ticari Temerrüt Faizi Kademeli Hesaplama
3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun, TCMB ticari reeskont/avans faizleri ve TTK m. 1530 mal/hizmet tedariki oranlarına göre gün bazında kademeli ve kümülatif faiz dökümü hesaplayın.
Kademeli Faiz ve Alacak Dökümü
Yargıtay & 3095 s. Kanun UyumluDönemsel Kademeli Faiz Cetveli
| Dönem Aralığı | Gün | Yıllık Oran | Dönem Faizi | Kümülatif Toplam |
|---|
Temerrüt Şartı: Borçlar Kanunu m. 117 gereğince muayyen (kesin) bir vade kararlaştırılmamışsa borçlu ancak alacaklının noter ihtarnamesi tebliği veya icra takibi ile temerrüde düşer. Bileşik Faiz Yasağı: TBK m. 121 uyarınca kural olarak işlemiş faize tekrar faiz yürütülemez (mürekkep faiz yasağı).
Miras Payı ve Saklı Pay (Mahfuz Hisse) Hesaplama
Mirasbırakanın vefatı sonrasında 1., 2. ve 3. zümre yasal miras paylarını, sağ kalan eşin hissesini, kanunla korunan saklı payları ve serbest tasarruf nisabını hesaplayın.
Miras Paylaşımı & Saklı Pay Tablosu
TMK m. 495 - 506 Uyumlu1. Yasal Miras Payları Dağılımı
TMK m. 495-499| Mirasçı Unvanı | Zümre | Yasal Pay | Miras Tutarı (₺) |
|---|
2. Saklı Pay (Mahfuz Hisse) Dökümü
TMK m. 506| Saklı Paylı Mirasçı | Kanuni Saklı Pay Oranı | Korunan Asgari Pay (₺) |
|---|
Kardeşlerin Saklı Payı Yoktur: 2007 yılında yapılan kanun değişikliğiyle kardeşlerin saklı pay hakkı tamamen kaldırılmıştır. Muris Muvazaası (Mal Kaçırma): Mirasbırakan hayattayken mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla tapuda bedelsiz bağışı satış gibi göstermişse; saklı pay sınırına bağlı kalmaksızın ve zamanaşımına tabi olmadan Tapu İptal ve Tescil Davası açılabilir.
İcra Takip Harçları ve Tahsil Harcı Hesaplama
İlamsız/ilamlı icra takip açılış harçları, tebligat giderleri, aşamalarına göre (%4,55 - %11,37) tahsil harcı ve alacaklı/borçlu net yük dengesini anında hesaplayın.
İcra Takip & Tahsil Harçları Dökümü
492 s. Kanun Uyumlu1. Takip Açılış Masrafları (Alacaklının Peşin Avansı)
Peşin Ödenen / Geri Alınacak2. Tahsil Harcı & İcra Vekâlet Ücreti
İcra Kapanış DökümüYargıtay Hukuk Genel Kurulu: Harçlar Kanunu Ek 1. maddesi uyarınca kesilen %2 cezaevi harcı, kanun koyucu tarafından alacaklıya özgülenmiştir. İcra dairesi borçludan cezaevi harcı tahsil edemez; bu tutar alacaklıya ödenen tahsilat bedeli üzerinden kesilir. Peşin Harcın Mahsubu: Takip açılırken yatırılan binde 5 peşin harç, dosya kapanırken tahsil harcından düşülür ve borçludan tahsil edilerek alacaklıya iade edilir.
Avukatlık Asgari Ücreti (AAÜT) Hesaplama Robotu
Dava / icra türü, dava değeri ve KDV oranını seçerek yasal vekâlet ücreti dökümünü anında hesaplayın.
AAÜT 2026 Hesaplama Sonucu
TBB Resmi TarifeKademeli Nisbi Tarife Dökümü (AAÜT Üçüncü Kısım)
8 KademeliMaktu Ücret Kuralı: Tarife uyarınca nisbi vekâlet ücreti mahkemenin maktu ücretinden az olamaz; ancak dava konusu para tutarını da aşamaz. Davanın Sulh ile Bitmesi: Ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar davanın sulh, feragat veya kabulle sonuçlanması halinde bu ücretlerin yarısına (%50), delillerin toplanması ve tahkikat aşamasında sona ermesi halinde dörte üçüne (%75) hükmedilir.
BÖLÜM 5 – SIKÇA SORULAN SORULAR VE AVUKAT TAVSİYELERİ
1. Kıdem tazminatı tavanı nedir, aşılırsa ne olur?
Kıdem tazminatı tavanı, en yüksek devlet memuruna bir hizmet yılı için ödenecek emeklilik ikramiyesi tutarıdır. İşçinin aylık brüt ücreti tavanı aşsa dahi, kıdem tazminatı bu tavan rakam üzerinden hesaplanır. İşveren ile sözleşmede tavanın üzerinde ödeme yapılacağı kararlaştırılmamışsa fazlası talep edilemez.
2. İhbar tazminatından hangi vergiler kesilir?
Kıdem tazminatından yalnızca damga vergisi (%0,759) kesilirken; ihbar tazminatı Gelir Vergisi Kanunu uyarınca hem Gelir Vergisi (asgari %15 dilimi) hem de Damga Vergisi (%0,759) kesintilerine tabidir.
3. Ev sahibi TÜFE oranının üzerinde kira artışı yapabilir mi?
Türk Borçlar Kanunu'nun 344. maddesi uyarınca taraflar sözleşmede serbestçe oran belirlemiş olsalar dahi bu oran bir önceki kira yılının 12 aylık TÜFE ortalamasını geçemez. Geçen kısım kanunen geçersizdir.
4. 5 yılı dolduran kiracılarda kira artışı nasıl hesaplanır?
5 yılı dolduran kira sözleşmelerinde kiraya veren artık TÜFE tavanına bağlı kalmaksızın Sulh Hukuk Mahkemesi'nde "Kira Tespit Davası" açarak kiranın emsal rayiç bedellere yükseltilmesini talep edebilir.
5. Araç değer kaybı kimden ve nasıl tahsil edilir?
Araç değer kaybı, kazada kusuru bulunan karşı tarafın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) poliçesini düzenleyen sigorta şirketinden talep edilir. Sigorta şirketinin ödeme yapmaması veya eksik ödeme yapması durumunda Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurulur ya da Asliye Ticaret Mahkemesi'nde dava açılır. Kusurlu araç maliki ve sürücüsü de müştereken ve müteselsilen sorumludur.
6. Araç değer kaybı başvurusunda zamanaşımı süresi ne kadardır?
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 109. maddesi gereğince araç değer kaybı tazminatı taleplerinde zamanaşımı süresi, kaza tarihinden ve zararın öğrenilmesinden itibaren 2 yıl; her halükarda kaza gününden itibaren 10 yıldır. Sürenin kaçırılmaması için gecikmeksizin hukuki işlem başlatılmalıdır.
7. Sigorta Tahkim Komisyonu süreci ne kadar sürer ve mahkemeden farkı nedir?
Asliye Ticaret Mahkemelerinde değer kaybı davaları ortalama 2 ila 3 yıl sürebilirken; Sigorta Tahkim Komisyonu başvuruları kanunen ortalama 4 ila 6 ay içerisinde nihai olarak karara bağlanır. Hakem kararları ilam (mahkeme kararı) niteliğinde olup icra dairesi aracılığıyla doğrudan ve derhal tahsil edilebilir.
8. Önceden hasar görmüş parçalar için değer kaybı talep edilebilir mi?
Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre, daha önceki bir kazada boyanmış, düzeltilmiş veya değiştirilmiş bir parça yeni kazada tekrar aynı bölgeden hasar gördüğünde o parça için değer kaybı tazminatı hükmedilmez. Ancak yeni kazada hasar gören orijinal ve daha önce işlem görmemiş parçalar değer kaybı hesabına dahil edilir.
9. İcra inkâr tazminatına hangi şartlarda hükmedilir?
İcra ve İflas Kanunu'nun 67. maddesi uyarınca icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için: (1) Alacağın likit (tutarı belirli veya hesaplanabilir) olması, (2) Borçlunun ödeme emrine yasal süresinde haksız yere itiraz etmiş olması, (3) Alacaklının 1 yıl içinde itirazın iptali davası açarak haklılığını kanıtlaması ve mahkemeden açıkça icra inkâr tazminatı talep etmiş olması gerekir. Hükmedilecek tazminat oranı kanunen en az %20'dir.
10. İtirazın iptali davası açma süresi ne kadardır ve hangi mahkeme yetkilidir?
Borçlunun itirazının alacaklıya tebliğinden itibaren 1 yıl içinde itirazın iptali davası açılmalıdır. Bu süre hak düşürücü niteliktedir; kaçırılırsa takip düşer ve ancak genel hükümlere göre alacak davası açılabilir. Görevli mahkeme uyuşmazlığın niteliğine göre Asliye Hukuk, Asliye Ticaret veya Tüketici Mahkemesi; yetkili mahkeme ise icra takibinin yürütüldüğü yer veya borçlunun yerleşim yeri mahkemesidir.
11. Borçlunun itirazında haklı çıkması durumunda alacaklı kötü niyet tazminatı öder mi?
Evet. İİK m. 67/2 uyarınca, borçlu açılan itirazın iptali davasında borçlu olmadığını ispat ederse ve alacaklının takibi haksız ve kötü niyetli olarak başlattığı tespit edilirse; alacaklı, reddedilen tutarın en az %20'si oranında borçluya kötü niyet tazminatı ödemeye mahkûm edilir.
12. İlamsız icra takibinde 7 günlük itiraz süresi kaçırılırsa ne yapılmalıdır?
7 günlük yasal süre kaçırıldığında takip kesinleşir ve borçlunun banka hesaplarına, maaşına ve mallarına haciz konulabilir. Sürenin elde olmayan mücbir bir sebeple kaçırılması halinde şartları varsa 3 gün içinde "Gecikmiş İtiraz" (İİK m. 65) yoluna başvurulabilir. Diğer hallerde ise borçlu olunmadığını ispat etmek için Asliye Mahkemesinde Menfi Tespit Davası (İİK m. 72) açılmalı ve icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi için ihtiyati tedbir talep edilmelidir.
13. Yasal faiz oranı 2024 ve 2026 yıllarında yüzde kaçtır ve geçmişe etkili midir?
3095 sayılı Kanun'un 1. maddesinde yer alan yasal faiz oranı, 21 Mayıs 2024 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 8485 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 1 Haziran 2024 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yıllık %9'dan %24'e yükseltilmiştir. Bu artış geriye etkili değildir; 01.06.2024 öncesindeki günler için %9, bu tarihten sonraki günler için ise %24 kademeli olarak hesaplanır.
14. Ticari temerrüt faizi (TCMB avans faizi) hangi alacaklar için talep edilebilir?
Türk Ticaret Kanunu (TTK m. 19 ve m. 8) ile 3095 sayılı Kanun'un 2/2 maddesi uyarınca, taraflardan en az biri tacir olan ve ticari işletmesiyle ilgili bulunan para borçlarında alacaklı, yasal faiz yerine TCMB ticari avans faizi talep etme hakkına sahiptir. Taraflar tacir olmasa dahi kambiyo senetleri (çek, bono, poliçe) kanunen mutlak ticari iş sayıldığından avans faizi istenebilir. Tüketici işlemlerinde ise kural olarak yasal faiz uygulanır.
15. Borçlu hangi tarihte temerrüde düşer, noter ihtarnamesi çekmek şart mıdır?
Türk Borçlar Kanunu'nun 117. maddesi uyarınca borcun vadesi sözleşmeyle kesin olarak belirlenmişse (örn: '15 Mart 2026 tarihinde ödenecektir'), vadenin dolmasıyla borçlu kendiliğinden temerrüde düşer. Ancak kesin bir vade kararlaştırılmamışsa, borçlunun temerrüde düşmesi için alacaklının noter kanalıyla ihtarname göndermesi ve ödeme için süre tanıması şarttır. Tek başına fatura tanzim edilip tebliğ edilmesi borçluyu temerrüde düşürmez.
16. Mahkemede veya icra takibinde faize faiz (mürekkep/bileşik faiz) istenebilir mi?
Türk Borçlar Kanunu'nun 121/son maddesi uyarınca kural olarak temerrüt faizine veya gecikme faizine tekrar faiz yürütülmesi (bileşik/mürekkep faiz) kesin olarak yasaktır. Bu kuralın tek istisnası, TTK m. 8/2 uyarınca tarafların her ikisinin de tacir olduğu ve cari hesap veya kambiyo senedi ilişkilerinde üç aydan aşağı olmamak üzere bileşik faiz uygulanacağının sözleşmeyle yazılı kararlaştırılmış olmasıdır.
17. Yasal miras payı ile saklı pay (mahfuz hisse) arasındaki fark nedir?
Yasal miras payı, mirasbırakan herhangi bir vasiyet veya bağış yapmadığında kanunen (TMK m. 495-499) mirasçılara düşen tam orandır. Saklı pay (TMK m. 506) ise mirasbırakanın vasiyetnameyle dahi dokunamayacağı, kanunun belirli mirasçılara (altsoy, ana-baba ve sağ kalan eş) garanti ettiği asgari koruma payıdır. Mirasbırakan saklı paylar dışında kalan serbest kısmı (tasarruf nisabını) dilediği kişi veya kuruma bırakabilir.
18. Kardeşlerin saklı payı var mıdır, vasiyetle mirastan pay bırakılmayabilir mi?
Hayır. 10 Mayıs 2007 tarihli ve 5650 sayılı Kanun değişikliği ile Türk Medeni Kanunu'nun 506. maddesinden kardeşlerin saklı pay hakkı tamamen çıkarılmıştır. Dolayısıyla çocuğu ve ana-babası bulunmayan bir mirasbırakan, düzenleyeceği resmi vasiyetname ile tüm malvarlığını eşine veya dilediği bir üçüncü kişiye bırakabilir; kardeşler bu tasarrufa karşı tenkis davası açamaz.
19. Muris muvazaası (mirastan mal kaçırma) nedir, tenkis davasından farkı nedir?
Muris muvazaası; mirasbırakanın diğer mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla gerçekte bağışlamak istediği bir taşınmazı tapuda 'satış' veya 'ölünceye kadar bakma sözleşmesi' gibi göstererek devretmesidir. Bu devir 01.04.1974 tarihli Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca tamamen hükümsüzdür. Saklı paylı olsun veya olmasın her yasal mirasçı herhangi bir zamanaşımına tabi olmaksızın doğrudan Tapu İptal ve Tescil Davası açabilir.
20. Tenkis davası açma süresi (zamanaşımı) ne kadardır ve hangi mahkeme yetkilidir?
Türk Medeni Kanunu'nun 571. maddesi uyarınca tenkis davası, saklı paylı mirasçıların saklı paylarının zedelendiğini öğrendikleri tarihten başlayarak 1 yıl ve her halükarda vasiyetnamenin açıldığı veya mirasın intikal ettiği tarihten başlayarak 10 yıl içinde açılmalıdır. Bu süreler hak düşürücü niteliktedir. Görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi; yetkili mahkeme ise mirasbırakanın son yerleşim yeri mahkemesidir.
21. İcra takibi açılış harç ve masrafları ne kadardır, alacaklı bunları geri alabilir mi?
İcra takibi açılırken alacaklı tarafından maktu Başvurma Harcı (2026 yılı için ₺427,60), takip konusu alacağın binde 5'i (%0,50) oranında Peşin Harç, tebligat masrafı (UETS ₺15, fiziki tebligat ₺250) ve vekalet harçları peşin avans olarak yatırılır. İcra ve İflas Kanunu uyarınca takip açılışında alacaklının cebinden çıkan tüm bu yasal harç ve masraflar borçluya yükletilir; borçlu dosyayı kapattığında kuruşu kuruşuna alacaklıya iade edilir.
22. İcra tahsil harcı oranları nedir ve hangi aşamada kim tarafından ödenir?
492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı Tarife gereğince icra tahsil harcı takibin aşamasına göre kademelidir: (1) Ödeme emri tebliğinden sonra hacizden önce ödenirse %4,55, (2) Haciz tatbik edildikten sonra satıştan önce ödenirse %9,10, (3) Haczedilen malların satışı veya paraya çevrilmesi suretiyle tahsil edilirse %11,37 oranında tahsil harcı alınır. Takip başında alacaklının yatırdığı binde 5 peşin harç tahsil harcından mahsup edilir; bakiye tahsil harcı borçlu tarafından ödenir.
23. Cezaevi yapı harcı (%2) nedir, borçluya yükletilebilir mi?
Hayır. Harçlar Kanunu Ek 1. maddesi uyarınca icra dairelerince tahsil olunan paralar üzerinden %2 oranında Cezaevi Yapı Harcı kesilir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve yerleşik Daire kararları uyarınca cezaevi harcı kanunen münhasıran alacaklıya yükletilmiş bir harçtır; takip hesabında borçluya yansıtılamaz ve borçludan talep edilemez. İcra dairesi tahsil edilen paradan %2 kesinti yaparak kalanı alacaklıya öder.
24. İcra takibinden feragat edilirse (alacaktan vazgeçilirse) ne kadar harç ödenir?
Harçlar Kanunu'nun 23. maddesi uyarınca alacaklı takipten feragat ederse veya borçlu ile haricen anlaşarak dosyayı kapatırsa; tahsil harcının yarısı alınır. Buna göre hacizden önce feragat edilirse tahsil harcı %2,275; haciz yapıldıktan sonra feragat edilirse %4,55 oranında hesaplanır. Dosyada daha önce alacaklı tarafından yatırılmış olan binde 5 peşin harç bu tutardan mahsup edilir.
25. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) nedir, vekalet ücreti nasıl hesaplanır?
AAÜT, Türkiye Barolar Birliği tarafından her yıl Resmî Gazete'de yayımlanan ve avukatların alabileceği asgari ücret sınırlarını belirleyen yasal tarifedir. Konusu para olmayan davalarda mahkemenin maktu tarifesi (örn: Asliye Mahkemeleri için ₺30.000, Sulh Mahkemeleri için ₺18.000); konusu para olan davalarda ise dava değeri üzerinden kademeli nisbi oranlar (%16'dan başlayarak azalan dilimler) uygulanır. Nisbi ücret maktu ücretten az olamaz.
26. Karşı vekalet ücreti (yasal vekalet ücreti) nedir, kim tarafından kime ödenir?
HMK m. 323 ve m. 330 ile 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m. 164 uyarınca davayı kazanan tarafın vekili lehine mahkemece hükmedilen yasal ücrettir. Bu ücret haksız çıkan karşı taraftan (kaybeden taraftan) tahsil edilir ve kanun gereği doğrudan davayı kazanan tarafın avukatına aittir. Müvekkilin avukatına sözleşmeyle ödediği akdi vekalet ücretinden tamamen bağımsızdır.
27. Dava sulh, kabul veya feragat ile sonuçlanırsa vekalet ücreti nasıl ödenir?
AAÜT'nin 6. maddesi gereğince; anlaşmazlık davanın ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar sulh, feragat veya kabulle sonuçlanması halinde tarifede yazılı ücretin yarısına (%50); ön incelemeden sonra tahkikat aşamasında sona ermesi halinde ise ücretin dörte üçüne (%75) hükmedilir.
Avukat Uğur Çakmak ile
doğrudan görüşme planlayın
Talebiniz doğrudan Avukat Uğur Çakmak tarafından incelenir ve en geç 24 saat içinde bizzat geri dönüş sağlanır.
Av. Uğur Çakmak Bizzat İnceleme
Hızlı Danışmanlık & WhatsApp Ön Bilgi Formu
Hukuki sürecinizi bizzat inceleyebilmemiz ve görüşmenin verimli geçmesi için lütfen bilgilerinizi iletin. Bilgileriniz meslek sırrı kapsamındadır.
Ön Bilgileriniz Kaydedildi!
Başvurunuz sisteme iletildi. Derlenen dosya özetinizle birlikte WhatsApp açılıyor...
WhatsApp Açılmadıysa Tıklayın