TAHKİM SÖZLEŞMESİ (ŞARTNAMESİ)
BÖLÜM 1 – BİLGİLENDİRME VE HUKUKİ ÇERÇEVE
Sözleşmenin Tanımı ve Amacı
Tahkim Sözleşmesi, iki veya daha fazla ticari şirket (taraf) arasında doğmuş veya gelecekte doğabilecek hukuki ve ticari uyuşmazlıkların; Devlet Mahkemelerinde (Asliye Ticaret vb.) yıllarca sürecek uzun, yıpratıcı ve aleni yargılamalar yerine, tarafların kendi seçecekleri özel, bağımsız ve uzman “Hakemler (veya Hakem Heyeti)” tarafından çok daha hızlı, gizli ve esnek bir şekilde çözümlenmesi amacıyla akdedilen sözleşmedir.
Hukuki Dayanak ve Hangi Konularda Yapılır?
- 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK Madde 412 vd.): Tahkim sözleşmesi bağımsız bir sözleşme olarak yapılabileceği gibi, mevcut bir ana sözleşmenin (Örn: İnşaat Sözleşmesi) içine “Tahkim Şartı” maddesi olarak da eklenebilir. Yazılı yapılması ZORUNLUDUR.
- Tahkime GİDEMEYECEK Konular: Aile hukuku (boşanma, velayet), taşınmaz malların ayni hakları (tapu tescil/iptal davaları) ve işçi-işveren (kıdem tazminatı) uyuşmazlıkları tahkimle çözülemez. Ancak Şirketler arası ticari sözleşmeler, tazminat davaları, kira alacakları ve ticari ortaklık ihtilafları tahkime elverişlidir.
Tahkimin Avantajları (Neden Mahkeme Yerine Tahkim?)
- Hız: Mahkemelerde 3-4 yıl süren davalar, tahkimde genellikle 6 ay – 1 yıl içinde kesin karara bağlanır.
- Uzmanlık: Hakemleri siz seçtiğiniz için, konuyu (Örn: uluslararası deniz taşımacılığı veya kompleks bir yazılım sözleşmesi) çok iyi bilen bir mühendisi veya o alanın uzmanı bir profesörü hakem yapabilirsiniz.
- Gizlilik: Devlet mahkemelerinde duruşmalar herkese açıktır. Tahkim yargılaması ise tamamen kapalı kapılar ardında yapılır, şirket sırlarınız, cironuz ve itibarınız basına sızmaz.
BÖLÜM 2 – YASAL SÖZLEŞME ŞABLONU
TAHKİM SÖZLEŞMESİ
Madde 1 – TARAFLAR
1.1. BİRİNCİ TARAF
Unvanı: [Birinci Şirketin Tam Unvanı]
Vergi Dairesi ve No: [Vergi Dairesi ve Numarası]
Merkez Adresi: [Şirketin Adresi]
(Bundan böyle kısaca “Taraf-1” olarak anılacaktır.)
1.2. İKİNCİ TARAF
Unvanı: [İkinci Şirketin Tam Unvanı]
Vergi Dairesi ve No: [Vergi Dairesi ve Numarası]
Merkez Adresi: [Şirketin Adresi]
(Bundan böyle kısaca “Taraf-2” olarak anılacaktır.)
Madde 2 – TAHKİM SÖZLEŞMESİNİN KONUSU VE KAPSAMI
Taraflar arasında [Ana Sözleşme Tarihi: GG/AA/YYYY] tarihinde akdedilmiş olan “[Ana Sözleşmenin Adı, Örn: Uluslararası Distribütörlük Sözleşmesi veya Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi]” başlıklı sözleşmeden (veya işbu tahkim sözleşmesinin imzasından sonra taraflar arasında doğacak her türlü ticari ilişkiden) kaynaklanan, bu sözleşmenin ihlali, feshi, yorumlanması veya geçersizliği dâhil olmak üzere ortaya çıkabilecek HER TÜRLÜ HUKUKİ VE TİCARİ UYUŞMAZLIK, işbu Tahkim Sözleşmesi kuralları çerçevesinde, Devlet Mahkemelerine gidilmeksizin münhasıran TAHKİM (Hakem Heyeti) yoluyla nihai olarak çözümlenecektir.
Madde 3 – TAHKİM MERKEZİ VE UYGULANACAK KURALLAR
(Lütfen kurumsal mı yoksa bağımsız (ad hoc) tahkim mi istediğinizi seçiniz)
[SEÇENEK A: Kurumsal Tahkim (Önerilen/Güvenli)]
Taraflar arasında doğacak uyuşmazlıklar, İstanbul Tahkim Merkezi (İTOTAM) (veya İstanbul Ticaret Odası Tahkim Merkezi / ISTAC) Tahkim Kurallarına göre, bu kurallara uygun olarak atanacak Hakem veya Hakem Heyeti tarafından çözülecektir.
(Uluslararası işlerde ICC Paris veya LCIA Londra yazılabilir).
[SEÇENEK B: Bağımsız (Ad Hoc) Tahkim (Masrafsız ama süreçleri zor)]
Taraflar, uyuşmazlığın kurumsal bir merkeze bağlı olmaksızın, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) Tahkim hükümlerine göre (bağımsız Hakem Heyeti) çözülmesini kabul ederler.
Madde 4 – HAKEM SAYISI VE SEÇİM USULÜ
4.1. Hakem Sayısı: Uyuşmazlık [Örn: 3 (Üç) VEYA 1 (Bir)] hakemden oluşan bir Hakem Heyeti (veya Tek Hakem) tarafından çözümlenecektir. (Not: İhtilaf tutarı küçükse 1 hakem masraf açısından iyidir. Büyük sözleşmelerde 3 hakem seçilir).
4.2. Seçim Usulü: (Eğer 3 Hakem seçildiyse); Uyuşmazlığın doğması halinde Taraf-1 kendi hakemini, Taraf-2 kendi hakemini seçecektir. Seçilen bu iki hakem, 15 gün içinde Başhakemi (Üçüncü Hakemi) seçecektir. Eğer taraflardan biri hakemini seçmez veya seçilen hakemler Başhakemde anlaşamazsa, eksik hakem [Örn: İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi / veya İTOTAM Divanı] tarafından atanacaktır.
Madde 5 – TAHKİM YERİ VE DİLİ
5.1. Tahkim Yeri: Tahkimin yeri (hukuki merkezi) [Örn: İstanbul / Türkiye] olacaktır. (Ancak hakem heyeti gerek görürse duruşmaları ve toplantıları fiziken veya online/video konferans olarak başka yerlerde de yapabilir).
5.2. Tahkim Dili: Yargılama (Tahkim) dili [Örn: Türkçe VEYA İngilizce] olacaktır. Taraflarca sunulacak deliller ve belgeler bu dilde sunulacak veya yeminli tercümesi eklenecektir.
Madde 6 – UYGULANACAK HUKUK (ESASA UYGULANACAK HUKUK)
Hakem Heyeti, uyuşmazlığın esasını (sözleşmenin ihlal edilip edilmediğini vb.) Türkiye Cumhuriyeti Maddi Hukuku (Türk Borçlar Kanunu, Türk Ticaret Kanunu vb.) hükümlerine göre çözecektir. Hakemler, ancak tarafların açıkça ve yazılı olarak yetki vermesi halinde “hakkaniyet ve nısfet” (ex aequo et bono) kurallarına göre karar verebilir.
Madde 7 – YARGILAMA MASRAFLARI VE HAKEM ÜCRETİ
Tahkim yargılaması ile ilgili olarak doğacak olan hakem ücretleri, bilirkişi/keşif masrafları, tahkim merkezi kayıt/idare harçları ve avukatlık vekalet ücretleri dâhil tüm masraflar; yargılama neticesinde “DAVA’YI KAYBEDEN TARAF” üzerinde bırakılacak (veya Hakem Kararı ile haklılık oranına göre taraflara paylaştırılacaktır). Yargılama aşamasındaki avanslar ise taraflarca (veya davayı açan tarafça) eşit olarak yatırılacaktır.
Madde 8 – KARARIN KESİNLİĞİ VE BAĞLAYICILIĞI
Hakem veya Hakem Heyeti tarafından verilecek olan nihai karar, taraflar açısından KESİN VE BAĞLAYICIDIR. Taraflar, Hakem Kararının gereğini gecikmeksizin ve derhal yerine getirmeyi gayrikabili rücu kabul, beyan ve taahhüt ederler. Hakem Kararı, Devlet Mahkemelerinin ilamları (kesin kararları) gibi icra dairelerinde doğrudan icraya (İlamlı İcra) konulabilir.
Madde 9 – GİZLİLİK
Tahkim yargılaması süreci, sunulan ticari belgeler, savunmalar, ciro bilgileri ve verilecek olan Nihai Hakem Kararı “Gizli Bilgi” niteliğindedir. Taraflar, hakemler ve avukatlar bu yargılamanın içeriğini ve sonucunu (yasal icra prosedürleri hariç) basına veya 3. kişilere açıklayamaz.
Madde 10 – YÜRÜRLÜK
İşbu 10 (On) maddeden ibaret Tahkim Sözleşmesi, taraflarca tamamen okunup her hükmünde mutabık kalınarak [İmza Tarihi: GG/AA/YYYY] tarihinde 2 (iki) asıl nüsha halinde imza altına alınmış ve imza tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir.
BİRİNCİ TARAF (Taraf-1)
Unvanı:
Yetkili Temsilci:
Kaşe ve İmza:
İKİNCİ TARAF (Taraf-2)
Unvanı:
Yetkili Temsilci:
Kaşe ve İmza:
Sözleşmenizin sizin koşullarınıza uyarlanması için iletişim sayfamızdan bizimle iletişime geçebilirsiniz.