UZAKTAN ÇALIŞMA İŞ SÖZLEŞMESİ
BÖLÜM 1 – BİLGİLENDİRME VE HUKUKİ ÇERÇEVE
Sözleşme Tanımı
Uzaktan Çalışma İş Sözleşmesi, işçinin, işveren tarafından kendisinden yapılması istenen işi evinde ya da teknolojik iletişim araçları ile işyeri dışında (uzaktan) yerine getirmesi esasına dayalı ve yazılı olarak kurulan iş ilişkisidir.
Diğer Türlerle Farklar
- Standart İş Sözleşmesinden Farkı: Temel fark, işçinin işverene ait bir işyerinde bulunmaması ve işlerini kendi seçtiği bir konumdan (ev, ortak çalışma alanı vb.) yürütmesidir. Buna rağmen işçi, İşveren’e tam bağımlıdır ve İş Kanunu kapsamında işçi statüsündedir.
- Hizmet Alım (Freelance) Sözleşmesinden Farkı: Uzaktan çalışan kişi bağımsız bir yüklenici (freelancer) değildir. İşverenin talimatlarına uymakla yükümlü bir işçidir. Freelancer, sadece sonucun ortaya çıkarılmasından sorumlu iken, uzaktan çalışan işçi mesaisini işverene hasreder ve talimatlara uygun olarak çalışır.
Hukuki Dayanak
- 4857 Sayılı İş Kanunu: Madde 14 uyarınca “Uzaktan çalışma; işçinin, işveren tarafından oluşturulan iş organizasyonu kapsamında iş görme edimini evinde ya da teknolojik iletişim araçları ile işyeri dışında yerine getirmesi esasına dayalı ve yazılı olarak kurulan iş ilişkisidir.”
- Uzaktan Çalışma Yönetmeliği: Uzaktan çalışmanın usul ve esasları, çalışma mekanının düzenlenmesi, ekipman sağlanması ve iş sağlığı güvenliği tedbirleri bu yönetmelikle düzenlenmektedir.
- 6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu: Uzaktan erişim sağlandığı için verilerin güvenliğinin sağlanmasına yönelik düzenlemeler.
Zorunlu Hükümler ve Geçerlilik Şartları
- Yazılı Şekil Şartı: 4857 Sayılı İş Kanunu madde 14 uyarınca uzaktan çalışmaya ilişkin iş sözleşmeleri yazılı şekilde yapılmak zorundadır.
- İçerik Şartları: Sözleşmede; işin tanımı, yapılma şekli, işin süresi ve yeri, ücret ve ödenme şartları, işveren tarafından sağlanan ekipman ve bunların korunmasına ilişkin yükümlülükler, işverenin işçiyle iletişim kurması ile genel ve özel çalışma şartlarına ilişkin hükümler yer almalıdır.
Uyarılar ve Önemli Notlar
- İş Sağlığı ve Güvenliği: İşveren, uzaktan çalışanın yaptığı işin niteliğini dikkate alarak iş sağlığı ve güvenliği önlemleri hususunda çalışanı bilgilendirmek, gerekli eğitimi vermek ve sağladığı ekipmanla ilgili tedbirleri almakla yükümlüdür.
- Maliyetlerin Karşılanması: Uzaktan çalışanın işin görülmesiyle ilgili zaruri giderlerinin (internet, elektrik vb.) ne şekilde karşılanacağı sözleşmeyle belirlenmelidir.
- Yasaklı İşler: Tehlikeli kimyasal madde ve radyoaktif maddelerle çalışma gibi spesifik riskleri barındıran işlerde yönetmelik gereği uzaktan çalışma yapılamaz.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
1. Uzaktan çalışan işçi yol veya yemek ücreti alır mı?
İşçi işyerine gitmediği için kural olarak fiili yol ücreti (akbil vb.) ödenmez; ancak taraflar anlaşırlarsa sözleşmeye eklenebilir. Yemek ücreti ise taraflar arasındaki anlaşmaya bağlı olup, nakdi olarak ödenebilmektedir.
2. Uzaktan çalışmada mesai saatleri nasıl kontrol edilir?
Çalışma saatleri ve iletişim yöntemleri sözleşmede belirlenir. Sistem giriş/çıkış logları (log-in/log-out), günlük raporlar veya iletişim yazılımları üzerinden kontrol sağlanabilir. Haftalık 45 saatlik sınır uzaktan çalışmada da geçerlidir.
BÖLÜM 2 – YASAL SÖZLEŞME ŞABLONU
UZAKTAN ÇALIŞMA İŞ SÖZLEŞMESİ
Bundan sonra “Sözleşme” olarak anılacak işbu sözleşme metni, ekleri ile birlikte bir bütün arz eder ve aşağıda yazılı taraflar arasında, aşağıda belirtilen tarih itibariyle yürürlüğe girer. Sözleşme metnindeki hükümler ile sözleşmenin ekleri arasında çıkabilecek her türlü ihtilaf durumunda işbu ana sözleşme maddeleri geçerli olacaktır.
Madde 1 – TARAFLAR
1.1. İŞVEREN
Unvanı/Adı Soyadı : [İşveren Unvanı veya Adı Soyadı]
Adresi : [İşveren Adresi]
Vergi Dairesi ve No : [İşveren Vergi Dairesi ve Vergi Numarası]
SGK İşyeri Sicil No : [SGK Sicil Numarası]
(Bundan sonra kısaca “İşveren” olarak anılacaktır.)
1.2. İŞÇİ
Adı Soyadı : [İşçi Adı Soyadı]
T.C. Kimlik No : [İşçi T.C. Kimlik Numarası]
İkametgah Adresi : [İşçi İkametgah Adresi]
Ev/Cep Telefonu : [İşçi Telefon Numarası]
E-posta Adresi : [İşçi E-posta Adresi]
(Bundan sonra kısaca “İşçi” olarak anılacaktır.)
1.3. İşveren ve İşçi bireysel olarak “Taraf” ya da toplu olarak “Taraflar” olarak anılabilir. Taraflar, yukarıda belirtilen adreslerini yasal tebligat adresi olarak kabul etmişlerdir. Adres değişiklikleri yazılı olarak bildirilmedikçe mevcut adreslere yapılacak tebligatlar geçerli sayılır.
Madde 2 – SÖZLEŞMENİN SÜRESİ
2.1. İşbu sözleşme, [Belirsiz Süreli İse: “…. tarihinden itibaren belirsiz süreli olarak devam eder.”] / [Belirli Süreli İse: “…. tarihinde başlayıp …. tarihinde kendiliğinden sona erer.”] şeklinde düzenlenmiştir.
(Lütfen kendi çalışma modelinize uygun olanı bırakınız)
Madde 3 – SÖZLEŞMENİN KONUSU VE İŞİN NİTELİĞİ
3.1. Bu Sözleşmenin konusu, İşveren tarafından ödenen ücret karşılığında, İşçi’nin bu Sözleşme kapsamındaki işlerini, İşveren’e ait işyeri dışında, Uzaktan Çalışma (Remote) yöntemiyle yerine getirmesidir.
3.2. İşçinin işe başlama tarihi [İşe Başlama Tarihi: GG/AA/YYYY] olarak belirlenmiştir.
3.3. İşçi, bu sözleşmede belirlenen yükümlülükleri [İşçinin Görev Unvanı, Örn: Yazılım Geliştirici, Müşteri Temsilcisi] unvanı ile yerine getirecektir.
3.4. Sözleşmeye konu olan işin kapsamı kısaca şöyledir:
– [Görev Tanımı 1]
– [Görev Tanımı 2]
3.5. İşçi, kendi belirlediği veya işverene bildirdiği ve işin niteliğine uygun bir konumda çalışacaktır. İşçinin daimi olarak uzaktan çalışacağı adres aşağıda belirtilmiştir:
Çalışma Adresi: [İşçinin Uzaktan Çalışacağı Ev veya Ofis Adresi]
Madde 4 – ÜCRET VE DİĞER ÖDEMELER
4.1. İşbu Sözleşme kapsamındaki işler karşılığında İşçi’ye Aylık Brüt/Net [Ücret Tutarı Rakamla] TL ([Ücret Tutarı Yazıyla] Türk Lirası) ücret ödenecektir.
4.2. İşçinin işlemiş ücreti her ayın [Ödeme Günü] gününde, İşçinin adına açılmış olan [Banka Adı ve IBAN] numaralı banka hesabına yatırılarak ödenir.
4.3. İşçi’nin uzaktan çalışmasından doğan zorunlu iş giderlerinin (internet, elektrik vb.) karşılanmasına ilişkin olarak İşveren her ay maaşla birlikte net [Gider Ödeneği Tutarı] TL gider ödeneği yapacaktır. (Veya “Zorunlu giderler maaşa dahildir” şeklinde düzenlenebilir).
Madde 5 – DENEME SÜRESİ
5.1. Deneme süresi taraflarca [Örn: 2 (İki) Ay] olarak belirlenmiştir.
5.2. Taraflar, deneme süresi içinde iş sözleşmesini ihbarsız ve tazminatsız feshedebilirler. İşçi’nin çalıştığı günlere ait ücret ve yasal hakları saklıdır.
Madde 6 – ÇALIŞMA SÜRELERİ VE İLETİŞİM
6.1. Haftalık normal çalışma süresi en çok 45 (kırk beş) saattir. Bu süre haftanın çalışılan günlerine eşit veya farklı şekilde bölünebilir.
6.2. Uzaktan çalışmada işçi mesai saatleri içinde (Örn: 09:00 – 18:00 arası) İşveren’in sağladığı veya onayladığı iletişim kanalları (E-posta, Slack, Teams, Telefon vb.) üzerinden ulaşılabilir olmak zorundadır.
6.3. Ara dinlenmeleri, işin akışını bozmayacak şekilde İşçi tarafından günlük çalışma saatleri içinde kullanılır.
Madde 7 – FAZLA ÇALIŞMA VE TELAFİ ÇALIŞMASI
7.1. İşveren’in yazılı talebi ve İşçi’nin onayı/kabulü ile haftalık 45 saati aşan çalışmalar fazla çalışma sayılır. Uzaktan çalışmada fazla çalışma yapılabilmesi için İşveren’in mutlaka önceden yazılı (veya e-posta ile) onayı veya görevlendirmesi şarttır. İşçi kendi inisiyatifi ile mesai saatleri dışında yaptığı çalışmaları fazla mesai olarak talep edemez.
7.2. Fazla çalışma ücreti, normal saatlik ücretin %50 artırılması suretiyle ödenir veya İşçi’nin talebi halinde serbest zaman olarak kullandırılır.
Madde 8 – İŞ ARAÇLARI, EKİPMANLAR VE VERİ GÜVENLİĞİ
8.1. İşin ifası için gerekli olan malzeme ve iş araçları (Bilgisayar, monitör, telefon vb.) İşveren tarafından İşçi’ye tutanakla teslim edilir. (Eğer işçi kendi ekipmanını kullanacaksa burada belirtilmelidir).
8.2. İşçi, kendisine teslim edilen ekipmanları iş amacı dışında ve kişisel işleri için kullanmamayı, bu cihazlara zararlı yazılımların yüklenmemesi için azami özeni göstermeyi taahhüt eder.
8.3. Veri Güvenliği (KVKK): İşçi, İşveren’e ait veri tabanlarına, sunuculara veya sistemlere sadece güvenli (VPN vb.) ağlardan bağlanmayı, şirket veya müşterilere ait kişisel verileri veya ticari sır niteliğindeki bilgileri kendi kişisel cihazlarına kopyalamamayı, 3. şahıslarla paylaşmamayı ve 6698 sayılı KVKK hükümlerine riayet etmeyi kabul ve taahhüt eder.
Madde 9 – İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ (İSG)
9.1. İşveren, uzaktan çalışanın yaptığı işin niteliğini dikkate alarak iş sağlığı ve güvenliği önlemleri hususunda İşçi’yi bilgilendirmiş ve gerekli iş güvenliği kurallarını iletmiştir.
9.2. İşçi, kendisine bildirilen İSG kurallarına uygun olarak çalışma ortamını (ergonomik koltuk, uygun aydınlatma, güvenli elektrik tesisatı vb.) düzenlemekle ve kendi güvenliğini tehlikeye atacak hareketlerden kaçınmakla yükümlüdür. İşin görülmesi sırasında uzaktan çalışma alanında meydana gelen ve işle illiyet bağı bulunan kazalar iş kazası olarak değerlendirilecektir.
Madde 10 – ÖZEL İZİNLER VE MAZERET HALLERİ
10.1. İşçi’ye, yasal ücretli yıllık izinleri dışında; evlenme veya aile bireylerinin (anne, baba, eş, çocuk, kardeş) ölümü halinde 3 (üç) gün, eşinin doğum yapması halinde 5 (beş) gün ücretli mazeret izni verilir. Kadın işçiler için hamilelik ve doğum izinleri (doğum öncesi 8, doğum sonrası 8 hafta) yasaya uygun olarak kullandırılır.
10.2. İşçi’nin sağlık nedeniyle işini yerine getirememesi halinde durumu derhal İşveren’e bildirmesi ve bu mazeretini SGK onaylı resmi bir doktor raporu ile belgelendirmesi zorunludur. Uzaktan çalışma yapılıyor olması hastalık durumunda çalışılmasını gerektirmez.
Madde 11 – DİSİPLİN, GİZLİLİK VE REKABET YASAĞI
11.1. İşçi, uzaktan çalışsa dahi İşveren’in iş disiplini kurallarına, mesai saatlerine ve gizlilik (sır saklama) politikalarına aynen uymakla yükümlüdür. Elde ettiği bilgi, belge, formül ve ticari sırları sözleşme bitiminden sonra dahi (10 yıl boyunca) koruyacaktır.
11.2. İşçi, İşveren’in yazılı izni olmadan başka bir kuruluşta çalışamaz, ortak olamaz. Sözleşmenin sona ermesinden itibaren 2 (iki) yıl süre ile İşveren’le aynı sektörde ve Türkiye sınırları içinde rakip firmalarda çalışamaz. Rekabet yasağının ihlali halinde İşçi, son 6 (altı) aylık brüt ücreti tutarında cezai şartı İşveren’e ödemeyi kabul eder.
Madde 12 – FESİH VE TAZMİNATLAR
12.1. Taraflar, 4857 sayılı İş Kanunu’nun ilgili hükümlerine (bildirimli fesih, haklı nedenle derhal fesih) uygun olarak sözleşmeyi feshetme hakkına sahiptir.
12.2. Fesih hakkının kullanılmasında ve tazminat (kıdem, ihbar) haklarının doğmasında, işin uzaktan yapılıyor olması standart iş sözleşmesine göre bir farklılık yaratmaz.
Madde 13 – UYUŞMAZLIKLARIN ÇÖZÜMÜ
13.1. İşbu Sözleşme’nin uygulanmasından ve yorumlanmasından doğacak her türlü hukuki uyuşmazlığın çözümünde Türk Hukuku uygulanacak olup, [Yetkili İl, Örn: İstanbul] Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir.
Madde 14 – YÜRÜRLÜK VE İMZALAR
14.1. İşbu Uzaktan Çalışma İş Sözleşmesi, 14 (on dört) ana madde ve alt bentlerinden oluşmakta olup, taraflarca okunmuş, içeriği tamamen anlaşıldıktan sonra [İmza Tarihi: GG/AA/YYYY] tarihinde 2 (iki) nüsha olarak (ıslak veya güvenli elektronik imza ile) imzalanmış ve yürürlüğe girmiştir. Bir nüshası İşçi’ye teslim edilmiştir.
İŞVEREN VEYA VEKİLİ
Adı/Soyadı/Unvanı:
Kaşe/İmza:
İŞÇİ
Adı/Soyadı:
İmza:
(Bu belge standart bir şablon olup, kullanılmadan önce somut olayın özelliklerine göre bir hukuk uzmanı veya avukat tarafından incelenmesi tavsiye edilir.)
Sözleşmenizin sizin koşullarınıza uyarlanması için iletişim sayfamızdan bizimle iletişime geçebilirsiniz.