Borçlunun Mal Kaçırması: İptal Davası ve Alacaklının Korunması | Cakmak Law

Borçlu Mal Kaçırdıysa: Alacaklının Silahı İptal Davası

Ticari hayatta en sık karşılaşılan hukuki sorunlardan biri, borçlunun alacaklıdan mal varlığını gizlemesidir. Borçlunun taşınmazını yakınlarına devretmesi, şirketten para çekmesi ya da araçlarını satması; alacaklının hakkını tahsil etmesini engelleyen klasik bir “mal kaçırma” yöntemidir. Bu durumda hukukun sunduğu temel araç iptal davasıdır.

İptal Davasının Hukuki Dayanağı

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 277-284. maddeleri ve Türk Borçlar Kanunu’nun ilgili hükümleri, alacaklılara bu davanın kapısını açmaktadır. Amaç; borçlunun alacaklılarından mal kaçırmak amacıyla yaptığı işlemlerin iptali yoluyla mal varlığının alacaklıların takibine açık hale getirilmesidir.

İptal Davasının Koşulları

• Borçlunun icra takibine konu edilebilir bir alacaktan dolayı borçlu olması
• Borçlunun aczini bilerek ya da bilmesi gerekirken mal devri yapması
• Devrin alacakları zarara uğratma kastıyla yapıldığının ispat edilmesi

Yakın Akrabalara Yapılan Devirlerde Karine

Borçlunun eşine, anne-babasına, çocuklarına ya da kardeşlerine yaptığı devirlerde kanun, devrin alacaklıları zarara uğratmak amacıyla yapıldığını karine olarak kabul eder. Bu karinenin çürütülmesi devralan tarafa aittir.

Zamanaşımı

İptal davası, alacaklının tasarrufu öğrenmesinden itibaren 1 yıl ve her hâlükârda işlem tarihinden itibaren 5 yıl içinde açılmalıdır.

Sonuç

Mal kaçırma şüphesi belirdiği anda hem delil koruma önlemlerini almak hem de iptal davasını açma sürecini başlatmak için gecikmeksizin bir icra ve ticaret hukuku avukatından destek alınması, alacağın tahsilindeki en kritik adımdır.